Máttur matarins

Fæða sem forvörn

Heilafóður…

grænn smoothie

Þessa dagana er ég að berjast, og þá meina ég berjast, í gegnum regluverk Evrópusambandsins á einkaleyfum í líftækniiðnaði og það eina sem hjálpar mér er grænn smoothie. Ég ætla þess vegna að gefa mér smá tíma frá bókunum og skrifa örlítið um þennan smoothie og fleira skemmtilegt sem ég hef komist í kynni við síðan ég skrifaði síðast. Fyrst ber líklega að nefna nýju bókina hennar Kris Carr. Hún kom út í lok október og ég gat auðvitað ekki beðið þar til ég færi næst til Bandaríkjanna, og pantaði bókina á Amazon (fyrir ykkur sem fallið líka fyrir freistingum – hér). Bókin er eins falleg og upplífgangi eins og annað sem komið hefur frá Kris Carr í gegnum tíðina. Hún fékk til liðs við sig Chad Sarno, og saman töfra þau fram einfaldar og góðar uppskriftir. Það er þó þess virði að taka fram að allar uppskriftirnar eru án allar dýraafurða, sem er að sjálfsögðu hið besta mál, en fyrir þá sem eru nýir á þeirri braut getur bókin virst á köflum flókin. Uppáhaldið mitt í bókinni er misó- og engiferdressing sem ég gæti líklega borðað í heilan mánuð án þess að fá leið á. Hún er ekki ósvipuð misó dressingunni sem ég birti með kínóasalatinu á sínum tíma, nema með engifer og appelsínusafa í staðin fyrir mirin.

Hvað annan lestur varðar hef ég því miður ekki verið afkastamikil. Það eru tvær nýjar kokkabækur í hillunni hjá mér þessa dagana sem ég fletti mikið í gegnum, les og dáist af myndunum í. Önnur þeirra er íslensk og kom út fyrir jólin og mér finnst ég knúin til að fjalla aðeins um, því hún er hreint listaverk. Hún heitir Eldað og bakað í ofninum heima, góður matur – gott líf og er eftir hjónin Ingu Elsu Bergþórsdóttur og Gísla Egil Hrafnsson. Þvílíkt sem þetta fólk er myndalegt og smekklegt. Bókin er algjörlega til fyrirmyndar hvað auðvitað fegurð og útfærslu varðar þó svo að uppskriftirnar séu kannski ekki allar alveg á minni línu. En girnilegar eru þær þó og alveg klárt mál að margar verða prófaðar hér á hátíðisdögum.

Hin bókin heitir Dinner, a love story og er eftir Jenny Rosenstrach. Ég keypti hana þegar ég var í New York núna í janúar en það má segja að myndskeiðið inni á Amazon af höfundinum hafi alveg náð að selja mér bókina.  Bókin segir frá því hvernig höfundinum tekst að vera útivinnandi tveggja barna móðir sem samt sem áður tekst að elda alltaf kvöldmat fyrir fjölskylduna og virkja börnin í að hafa áhuga á matargerðinni. Þetta hljómaði allt eins og verkefni sem mig langaði heldur betur að tileinka mér. Ég hef enn ekkert eldað upp úr henni og verð að viðurkenna að uppskriftirnar eru ekki þannig að ég hleyp út í búð til að kaupa í þær, en það kemur vonandi að því. Ég er ekki frá því að kjúklingur í apríkósu og sojamarineringu verði á boðstólnum á mínu heimili á morgun.

En hvað græna smoothie-inn varðar þá er þetta mín leið til að stæla grænu þrumuna í Lifandi Markaði. Ég verð þó alveg að viðurkenna að það væri voða þægilegt að losna við uppvaskið á bæði djúsvélinni og blendernum, en útkoman er þó þess virði. Ég hef lagt það í vana minn að gera töluvert ríflega að djúsnum og setja í flösku inn í ísskáp sem ég geymi, stundum til morguns, en drekk þó yfirleitt þegar líður á daginn. Maður þarf aðeins að hafa í huga að næringargildið rýrnar þegar djúsinn oxast. Þetta tekur drottning grænu djúsanna, Kris Carr, endurtekið fram. Ég fór á frábæran stað í New York sem heitir Organic Avenue og keypti mér grænan djús. Þeir eru seldir í sérlega fallegum glerflöskum sem eru tilvaldar til þess að geyma djús í inni í ísskáp, flaskan er ekki of stór og lokast vel. Mikilvægt er þó að reyna að fylla hana sem mest þannig að sem minnst súrefni sé í flöskunni við geymslu.

organic avenue

Og svona lítur flaskan út í ísskápnum hjá mér. En smoothie-inn geri ég á eftirfarandi hátt:

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Ávextir: mangó, límóna, döðlur
Grænmeti: avókadó, spínat/klattasalat, sellerí
Hnetur og fræ: chia fræ, hampfræ (hamp prótein)
Krydd: engifer, cayenne pipar (chili)
Annað: macha te

Í djúsvél set ég:

2-3 epli – má líka vera 2 epli og 1 pera eða mögulega ananas
3 sellerístilkar
Engiferbútur
1/2 agúrka
1 límóna

Helmingurinn af djúsnum fer yfir í blenderinn með:

lúku af spínati/klettasalati
1/2-1 tsk. af macha te-i
1 tsk. hemp prótein
1 tsk. chia fræjum
4 mjúkum döðlum
frosnu mangó
smá cayenne pipar.

Síðan blanda ég þessu vel saman. Að lokum blanda ég saman við þetta avokadó. Best er að blanda því bara í stutta stund saman við, en þó nægilega lengi til að ekki verið kekkir í drykknum. Avokadó getur orðið dálítið leiðinlegt ef það blandast of lengi.

En ætli sé ekki best að ég blandi mér einn í hvelli og leggist svo aftur yfir bækurnar.

About these ads

Filed under: avokadó, Bækur, chia fræ, chili, döðlur, Drykkir, engifer, epli, hemp fræ, klettasalat, mangó, matcha grænt te, pera, sítrus ávextir, sellerí, spínat, Uppáhalds, Vegan

Ein stór hollusta!

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Ávextir: banani, mangó
Grænmeti: gulrætur
Hnetur og fræ: sesamfræ (tahini), hampfræ (hamp prótein)
Krydd: engifer

2/3 bolli hrísmjólk með kókos
2/3 bolli gulrótasafi
1 tsk. tahini
smá bútur af engiferi
1 tsk. bee pollen
1 bolli frosið mangó
1 banani
1-2 msk. hemp prótein

Allt sett í blender og drukkið með bros á vör.

Filed under: bananar, Drykkir, engifer, gulrætur, mangó, Morgunmatur, sesamfræ, Vegan

Súpuást – gulrótasúpa með engifer og kókos

Þá er hinn merkilegi október mánuður hafinn og grunar mig að margir séu með stór plön fyrir þennan meistaramánuð. Áður en ég byrja að fjalla um fyrirheit þessa mánaðar langar mig að minna fólk á að október mánuður er bleikur mánuður og tileinkaður baráttunni við brjóstakrabbamein. Ég hvet því alla til að kaupa bleiku slaufuna og bera hana sem virðingarvott þennan mánuð. Einnig langar mig að benda fólki á fallega bleika Missoni armbandið sem fæst í Lindex og rennur ágóðinn af sölu þess til styrktar rannsóknum á brjóstakrabbameini.

Hvað varðar meistaramánuð þá er þetta fyrsta árið sem ég er meðvituð um þetta frábæra átak. Ég ætla að hugsa sérstaklega vel um heilsuna þennan mánuðinn. En þar sem margir eru líklega að gera stórvægilegri breytingar á sínum lífstíl en ég ætla ég að reyna að leggja mitt af mörkum til að aðstoða aðra við það. Ég hef ekki verið nægilega dugleg að skrifa og birta uppskriftir hér á síðuna síðustu mánuði og tölvan er að fyllast af myndum af hinu og þessu sem ég hef eldað en aldrei haft tíma til að fjalla um. Þessu ætla ég að breyta í október mánuði – ég ætla að koma frá mér þeim uppskrifum sem safnast hafa í haug hjá mér og vonast til að þær komi sér vel fyrir einhvern þarna úti.

Þessi uppskrift gæti nánast ekki verið einfaldari. Það tekur mann í mesta lagi 15 mínútur að koma þessari súpu í pottinn og síðan þarf hún að malla í um klukkustund.

Ég fór á grænmetismarkaðinn í Mosfellsdal um daginn og keypti þar fullt af dýrindis grænmeti. Gulræturnar voru sérstaklega fallegar og þar sem ég er ein í kotinu þessa dagana ákvað ég að gera eitthvað sem ég get borðað í fleiri en einn dag. Ég er einstaklega mikil súpumanneskja og átti því ekkert erfitt með að borða þessa súpu þrjá daga í röð. Hún fer vel í maga, er stútfull af næringu og hollum kryddum og sérstaklega hreinsandi fyrir líkamann.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: gulrætur, kartöflur, rauðlaukur
Krydd: engifer, karrý (inniheldur ýmsar krabbameinshamlandi kryddtegundir), túrmerik + svartur pipar

Uppskrift

1 rauðlaukur (lítillega afhýddur – ystu lögin innihalda mest af virkum plöntuefnum)
10 gulrætur niðurskornar
2 bökunarkartöflur – lítillega afhýddar (góðu efnin eru í hýðinu)
1-2 msk. engifer
3 bollar vatn (meira ef súpan er of þykk)
1 dós kókosmjólk
2 gerlausir grænmetisteningar (t.d. frá Rapunzel)
1-2 msk. rautt karrý (ég notaði blue dragon)
1 tsk. túrmerik + svartur pipar
1-2 msk. fiskisósa (má líka vera sojasósa/tamari sósa)
salt eftir smekk.

Hitið olíu í potti og steikið allt grænmetið í nokkrar mínútur. Bætið kryddunum út í og steikið í 1-2 mínútur til viðbótar og bætið þá fiskisósu út í. Hellið vatni út í og grænmetisteningum. Látið malla í 1 klst. Maukið, bætið kókosmjólk út og berið fram.

Filed under: chili pipar, engifer, gulrætur, kartöflur, kóríander, kúmin, laukur, Súpur, svört sinnepsfræ, túrmerik, Uncategorized, Vegan

Meiri steel cut hafrar – nú með kínóa

Mig langar að halda aðeins áfram með stálslegnu hafrana sem eru í miklu uppáhaldi hjá mér. Í dag fékk ég mér graut í hádegismat. Fyrir þá sem ekki vita get ég borðað hafragraut í öll mál með bros á vör. En af því ég er aðeins að reyna að minnka kolvetnin í mínu mataræði og bæta inn próteinum úr jurtaríkinu hef ég verið að minnka hafrarna í grautnum og setja kínóa og amaranth í staðinn.

Kínóa er algjört ofurfæði – próteinríkt og stútfull af bólguhamlandi plöntuefnum sem og ríkt af fjöldanum öllum af öðrum næringarefnum. Í bókinni Life over cancer fjallar Keith I. Block, MD, um mikilvægi þess að borða próteinríka fæðu á meðan á krabbameinsmeðferð stendur. Í bókinni segir m.a. ,,Nutritionists have long recognized that during times of physical stress (and chemotherapy, radiation, and surgery certainly count as stress), the body’s need for energy and protein increases. Protein is especially crucial, since during cancer treatment you are likely to experience tissue breakdown and stress on both your immune system and your liver’s chemical detoxification system; all of these can be stabilized and reversed by boosting your protein consumption”. Í lauslegri þýðingu segir Block að þegar líkaminn er að ganga í gegnum streitu þurfi hann á aukinni orku og próteinum að halda. Hann telur prótein sérstaklega mikilvægt þar sem á meðan á krabbameinsmeðferð stendur séu auknar líkur á niðurbroti vefja, áhrifum á ónæmiskerfið og hæfni lifrarinnar til afeitrunar – og próteinneysla geti minnkað eða komið í veg fyrir þessi áhrif [sjá Life over cancer bls. 122].

Það sem ég gerði í dag var að minnka hlutfall hafra í grautnum um helming og setja kínóa á móti. Þegar grauturinn var tilbúinn blandaði ég 1 tsk. af hnetusmjöri saman við hann og hálfum banana. Einfalt og gott!

Filed under: bananar, Bækur, hafrar, jarðhnetur, kínóa, Morgunmatur, Vegan

Uppáhalds morgunmaturinn minn – stálslegnir hafrar

Ég held ég reyni ekkert að bæta upp fyrir allt sluxið hér á síðunni með langri og yfirgripsmikilli færslu. Best bara að gleyma fortíðinni og horfa fram á við. Núna er ég vöknuð til lífsins eftir langt og heilt á litið frekar óhollt sumar, en þó mjög yndislegt að öðru leyti. Ég hef þó tekið upp á ýmsum hollum nýjungum í sumar og það má líklega segja að steel cut morgunmaturinn standi upp úr. Stálslegnir hafrar, eða steel cut eins og við köllum þá, eru heilir hafrar sem hafa verið skornir gróft niður. Þetta líkist örlítið byggi en er þó aðeins fíngerðara. Grauturinn er grófari og allt öðruvísi undir tönn en annar hafragrautur. Mín reynsla er sú að maður getur ekki snúið aftur í gamla hafragrautinn eftir að maður byrjar á þessum.

Aðal kostirnir við steel cut hafrana eru eftirfarandi:

-Þeir eru mun minna unnir en aðrir malaðir hafrar sem yfirleitt eru hitaðir upp og síðan unnir í misgrófar flögur. Við það tapast talsvert magn af trefjum og eru steel cut hafrar því trefjaríkari en aðrir meira unnir hafrar.
-Eru járnríkari, og líklega næringarríkari af fleiri næringarefnum, en malaðir hafrar
-Eru glúteinlausir á meðan malaðir hafrar eru það yfirleitt ekki.

Ég hef aðeins verið að velta fyrir mér kostunum við að fæðutegundir séu glútenlausar. Fyrir þá sem ekki vita er glúten prótein sem finnst í hveiti, byggi, höfrum, spelti og fleiri korntegundum. Mark Hyman skrifar litla kafla í bókina hennar Kris Carr, Craxy Sexy Diet, þar sem hann hvetur fólk eindregið til að hætta að borða glúten, og þá sérstaklega þeir sem eru með viðkvæman ristil og meltingu. Hann skrifaði líka góða grein um þetta á Huffington Post – endilega kíkið á hana hér (kannski pínu öfgakenndur titill en greinin er góð engu að síður). Hann talar um tvær fræðigreinar í umfjöllunum sínum sem báðar eru birtar í mjög virtum læknatímaritum, annars vegar í Journal of the American Medical Association [greinin] og hins vegar í New England Journal og Medicine [greinin].Í greinunum kemur fram að neysla glútenríkra matvæla geti aukið líkurnar talsvert á að fá alvarlega sjúkdóma eins og hjartasjúkdóma og krabbamein. Í síðarnefndri greininni eru taldir upp 55 sjúkdómar sem geta komið til vegna neyslu glútens – magnað að mínu mati.  Mark nefnir einnig að stór hluti fólks eigi erfitt með að melta glúten án þess að vera meðvitað um það og því hvetur hann fólk eindregið til að minnka neyslu glútens eða stöðva hana alfarið.

Fyrsta skrefið í átt að minni glútenneyslu gæti verið að byrja að borða steel cut hafragraut í morgunmat. Ég geri hann þannig að ég set hafrana upp að kvöldi til – læt suðuna koma upp, slekk undir, set lokið á pottinn og læt grautinn kólna yfir nótt. Að morgni kveiki ég svo aftur undir, bæti smá vatni út í og læt hann sjóða í nokkrar mínútur. Þá er grauturinn tilbúinn. Ég strái síðan yfirleitt yfir hann fræjum og borða hann með eplum eða berjum. Um helgar og þegar ég vil vera sérstaklega góð við sjálfan mig þá set ég eins og matskeið af 100% hreinu maple sírópi út á grautinn. Maple síróp er annað sem ég hef verið talsvert mikið að kynna mér og áttaði mig fljótt á að ég hef í gegnum tíðina alls ekki verið að nota alvöru maple síróp. Gamla góða Steves maple sírópið, og önnur “maple síróp” eins og Canada’s Best og fleiri, eru uppfullt af sykri og innihalda oft einungis maple bragðefni. Alvöru maple síróp hefur fullt fullt af góðum eiginleikum fyrir heilsuna og er sérstaklega næringarríkt Ég rakst meira að segja á talsvert af fréttagreinum á netinu sem fjölluðu um rannsóknir sem benda til þess að maple síróp vinni gegn krabbameini. Eftir miklar pælingar er mín niðurstaða sú að maple sírópið frá Rapunzel sé það allra besta. Það er lífrænt, dökkt og flokkast í flokk C sem þýðir að það er bragðmeira og ekki eins sætt og flokkur A og B. En yfir í uppskriftina.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Kornmeti: hafrar
Ávextir: epli/ber/mangó
Fræ: hörfræ/hampfræ/graskersfræ – hveitikím (ekki glútenlaust)

1 bollu stálslegnir hafrar (e. steel cut oats frá Bobs Red Mill – fæst í Kosti)
3 bollar vatn
1 epli/mangó/ber eða annar litríkur ávöxtur
smá 100% hreint maple síróp
örlítið salt
1 tsk. bee pollen á hvern disk (má sleppa)
1 msk. hampfræ/hörfræ/graskersfræ eða annað ofurhollt á hvern disk
1 tsk. hveitikím (inniheldur glúten)
smá sletta af uppáhalds mjólkinni þinni (má sleppa)

Setjið vatn og hafra í pott að kvöldi og látið suðuna koma upp. Slökkvið undir – setjið lokið á pottinn og látið standa yfir nótt. Kveikið undir að morgni og sjóðið í nokkrar mínútur – bætið vatni út í eftir smekk. Stráið fræjum og öðrum toppingum á og berið fram.

Filed under: bláber, chia fræ, epli, goji ber, graskersfræ, Greinar, hafrar, hörfræ, hemp fræ, hveitikím, kanill, mangó, möndlur, Morgunmatur, Uppáhalds, Vegan

Tælenska æðið – tveir góðir réttir

Ég virðist vera með æði fyrir tvennu þessa dagana, þ.e. tælenskum mat og hindberjum.  Ég rúlla milli tælensks og indversks æðis og geri ráð fyrir að indverski maturinn fari að detta inn á næstunni þar sem ég var að fá fjórar bækur um indverska matargerð í póstinum rétt í þessu.

Mig langar að deila með ykkur tveimur góðum uppskriftum að tælenskum mat.Sú fyrri er uppskrift sem ég geri mjög reglulega og hef í raun fjallað áður um hér á síðunni. Ég er enn að þróa hana og langar þvi að deila með ykkur nýjustu útgáfunni. Ég er svo yfir mig hrifin af pak choy þessa dagana og tel Garðyrkjustöðina Engi eiga skilið sérstakt hrós fyrir að framleiða þetta stórkostlega ofurfæði. Pak choy er mikið notað í kínverska og tælenska matargerð, sem og aðra asíska matargerð, og er einnig oft kalla bok choy. Pak choy er sérlega ríkt af C vítamíni sem og A og K vítamíni en einnig mjög ríkt af kalki, kalíumi og magnesíumi. Það er einnig talið hafa eiginleika til að vinna gegn myndun og vexti krabbameins (sjá til dæmi hér og hér). Ég tók stuttan netrúnt og fann ýmislegt í þá áttina. Endilega kíkið á:

Umfjöllun Dr. Oz um 5 krabbameinshamlandi fæðutegundir, m.a. Pak choy.

Umfjöllun á heimasíðu Lance Armstrong um pak choy

Ég býst við að pak choy fáist í flestum heilsubúðum. Ég keypti það í Melabúðinni – þar er alltaf gott úrval. Ég notaði pak choy í  báðar uppskriftirnar. Hér kemur fyrri uppskriftin. Byrjum samt á einni mynd af pok choy, íslenskri papriku og tælensku basil sem allt fóru í réttinn.

Ég er nýbyrjuð að nota tælenskt basil. Það er allt öðruvísi en hin hefðbundna basilika sem við setjum á caprese salatið með mozarella ostinum og tómötunum. Þessi lyktar eins og lakkrís og minnir því óneitanlega á fennel og anís. Ég þorði nú ekki að setja mikið en mun án efa þróast í þessu með tímanum.

Næst var það engifer og hvítlaukur, já og nóg af báðu. Í uppskriftinni eru 3 msk. af sökuðu fersku engiferi og 2 msk. saxaður hvítlaukur. Ég fæ að sjálfsögðu ekki nóg af því að tala um jákvæða eiginleika bæði hvítlauks og engifers en ég geri þó ráð fyrir að flestum lesendum síðunnar sé orðið nokkuð ljóst að hér eru ofurkrydd á ferð. Fyrsta innleggið á facebook veggnum mínum var um engifer núna þegar ég opnaði tölvuna og ætla ég því að láta það duga sem innlegg í hvítlauks- engiferumræðuna þessu sinni. Kíkið á umfjöllunina hér.


Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:

Grænmeti: pak choy, paprika
Krydd: 
hvítlaukur, engifer, chili, túrmerik, rautt karrý
Baunir: sojabaunir

Uppskrift
fyrir 4

1 pakki tófú – vel þerrað með eldhúspappír og skorið í bita
1-2 msk. hágæða olía til steikingar (t.d. repjuolía frá Rapunzel)
1/2 poki pak choy frá Engi
1 stór græn paprika niður skorin
1 stór rauður chili pipar smátt saxaður
3 msk. saxað ferskt engifer
2 msk. saxaður hvítlaukur
1 tsk. túrmerik + svartur pipar
2-3 msk. rautt karrýmauk
1 dós kókosmjólk
2 msk. fiskisósa
4 lime lauf (fást þurrkuð úr sömu línu og tælenska basilið á myndinni hér að ofan)
1 msk. hunang
1/4-1/2 tsk. tælenskt basil

Byrjið á því að hita olíuna og steikið tófúið þar til það hefur brúnast á öllum hliðum. Gætið þess að vera búin að þerra tófúið vel áður en byrjað er að steikja – annað gerir steikinguna erfiða. Takið tófúið af pönnunni og bætið hvítlauk, engiferi, papriku og chili á pönnuna og steikið í 2-3 mínútur. Bætið því næst rauðu karrýi, túrmeriki og svörtum pipar og steikið áfram í tæpa mínútu. Hellið þá kókosmjólk og fiskisósu saman við og hrærið vel. Bætið lime laufum, pak choy og hunangi saman við og látið malla í 5-7 mínútur. Bætið tófúinu saman við sem og basili. Saltið örlítið eftir smekk og berið fram með hrísgrjónum.

Og síðan er komið að seinni uppskriftinni. Hún var ekki verri. Ég notaði líka tófú í hana en að sjálfsögðu er hægt að nota kjúkling eða bara grænmeti ef ykkur hugnast það frekar. Ég notaði aftur pak choy en auk þess hnúðkál. Ég held að minnsta kosti að það sé íslenska þýðingin. Þetta kallast romanesco á ensku og er notað í eina af mínum uppáhalds uppskriftum á 101cookbooks heimasíðunni sem ég er svo hrifin af (sjá uppskriftina hér). Ég get ekki talið öll skiptin sem við gerðum þessa uppskrift í Vancouver. En aftur að efninu. Það sem er einnig sérstakt við þessa uppskrift er að ég notaði ferska shitake sveppi í hana. Þá fékk ég, eins og pok choy, í yndislegu Melabúðinni. Hér kemur mynd af þessum flottu sveppum sem ég nældi mér í.

Shitake sveppir eru taldir hafa einstakan lækningamátt. Bandaríska krabbameinstofnunin fjallar um krabbameinshamlandi áhrif shitakesveppsins á mjög athyglisverðan hátt þar sem fram kemur að shitake sveppurinn styrki ónæmiskerfi líkamans og þannig vinni gegn myndun krabbameins. Sjá nánar um þetta hér. En nú held ég að ég sé að setja lengdarmet og ætla því að koma uppskriftinni frá mér.


Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: pak choy, hnúðkál, laukur
Sveppir: shitake sveppir
Krydd: 
hvítlaukur, chili
Baunir: sojabaunir

Uppskrift
fyrir 4

1 pakki tófú – vel þerrað og skorið í bita
sesamolía til steikingar
1 blaðlaukur skorinn í mjóar ræmur
1 haus hnúðkál/romanesco skorinn í bita
1 pakki shitakesveppir – 150 gr.
2 msk. soja sósa
(ég átti ekki til gulrætur en mun án efa setja þær með næst)

Hnetusósan
1 msk. sesamolía
2 hvítlauksrif smátt söxuð
1-2 rauðir chili fræhreinsaðir og saxaðir
3/4 bolli jarðhnetur
2/3 bolli kókosmjólk
2 msk. hoisin sósa
1 msk. soja sósa
1 msk. hunang

Gott er að byrja á því að gera hnetusósuna og láta hana standa á meðan allt annað er gert ready. Hitið olíuna og steikið hvítlauk og chili þar til það er farið að brúnast. Bætið þá hnetunum saman við og látið þær krauma í 2-3 mínútur á pönnunni. Bætið síðan afgangnum af innihaldsefnunum saman við og látið malla í nokkrar mínútur – eða þar til sósan er orðin þykk og girnileg.

Næst er að steikja tófúið. Steikið tófúið þar til það hefur brúnast á öllum hliðum. Tófústeikingarsérfræðingurinn á mínu heimili tók þetta að sér og það leit svona út eftir steikingu – frekar flott hjá honum.

Eins og sést á myndinni er tófúið steikt og því næst tekið af pönnunni og lagt á eldhúsbréf. Næst er að steikja grænmetið. Notið áfram sesamolíu til steikingar og byrjið á að steikja hnúðkálið og sveppina, síðan blaðlaukinn og pak choy-ið. Hellið því næst sojasósunni yfir. Bætið tófúinu á pönnuna og blandið saman við. Hellið hnetusósunni yfir og berið fram með hrísgrjónum.

Verði ykkur að góðu!

Filed under: basil, chili, chili pipar, engifer, hnúðkál, hnetur, hvítlaukur, laukur, paprika, Sósur, sojabaunir, svartur pipar, Sveppir, Tófú, túrmerik, Uppáhalds, Vegan, , , , , , , , , ,

Gamaldags matur með hollri viðbót

Stundum fær dóttir mín að ráða. Frekar oft á sumum sviðum. Sjaldnar á öðrum. Þegar kemur að mat þá fær hún yfirleitt að ráða þegar við erum bara tvær í kotinu og oftast verður fiskur þá fyrir valinu. Ég kaupi þá yfirleitt silungsflök og við borðum þau með krydduðum sætum kartöflum. Það finnst okkur mjög gott. En það er þó ekkert betra að hennar mati en steiktur fiskur í raspi. Svo að síðast þegar við vorum tvær hér heima þá borðuðum við fisk í raspi uppá gamla mátann. Mér finnst það ágætt stundum en ég reyni þó alltaf að bæta örlítilli aukahollustu við þennan þjóðarrétt okkar. Í þetta skiptið steikti ég lauk og tómata með túrmeriki, svörtum pipar og tandoori kryddi. Þannig náði ég að bæta fullt fullt af hollustu í kvöldmatinn okkar. Túrmerik er eins og ég hef áður fjallað um algjört undrakrydd. Það var áður fyrr kallað saffran fátæka fólksins í Indlandi en er nú kallað gullnáma Indland, þar sem lækningarmáttur þess er svo gífurlega mikill og fjölbreyttur. Virka efnið í túrmeriki, kúrkúma, verður margfalt öflugra ef að túrmerik kemst í tæri við olíu og svartan pipar. Þess vegna er mælt með að elda túrmerik á sama hátt og gert er í Indlandi þegar búið er til masala. Þá er laukur og hvítlaukur steiktur fyrst upp úr olíu og kryddunum síðan blandað saman við. Því næst er tómötum yfirleitt blandað saman við og þá er komin hin hefðbundna masala sósa. Þessi steikti laukur ber því keim af hefðbundinni indverskri matargerð og ber að sama skapi lækningarmátt hennar.

Þetta kom mjög vel út og passaði vel með fiskinum. Endilega prófið.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: laukur, tómatar
Krydd og kryddjurtir: túrmerik, svartur pipar

Uppskrift
fyrir 2 svanga

1 stór laukur
6 konfekttómatar niðurskornir
1 tsk. túrmerik
½ tsk. tandoori krydd
salt og nýmalaður svartur pipar
ólífuolía eða repjuolía til steikingar

Hitið olíuna á pönnunni, bætið lauknum við og því næst kryddunum. Steikið í 3-4 mínútur við vægan hita og bætið þá tómötunum saman við. Steikið þar til tómatarnir eru orðnir mjúkir.

Filed under: laukur, Meðlæti, svartur pipar, tómatar, túrmerik, Vegan, , , ,

Nærandi miso súpa með byggi

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: gulrætur, spínat
Krydd og kryddjurtir: hvítlaukur
Baunir og kornmeti: bygg, sojabaunir (misó)
Sjávarfang: söl

Uppskrift
fyrir 4

1 bolli bygg
3 bollar vatn

1 bolli niðurskornar gulrætur
1 heill hvítlaukur (sirka 9 rif) smátt saxaður
1 msk. ólífuolía
5 bollar vatn
4 msk. miso
1 grænmetisteningur (notaði Rapunzel)
1-2 msk. tamari sósa
2-3 msk. kryddlegin söl frá Íslenskri hollustu

100 gr. spínat (hálfur poki)
chili flögur eða chili olía eftir smekk

Sjóðið bygg í samræmi við leiðbeiningar á bakka – 1 bolli bygg á móti 3 bollum af vatni í 45 mínútur.

Hitið olíuna í potti og steikið hvítlauk og gulrætur við vægan hita í um 5 mínútur. Bætið þá vatni, misó og teningi saman við og látið sjóða í 5-10 mínútur. Blandið afgangnum af innihaldefninum saman við og látið blandast vel saman. Bætið að lokum soðna bygginu saman við og berið fram.

Filed under: bygg, chili, gulrætur, hvítlaukur, Söl, Súpur, spínat, Vegan

Barnaafmæli og næringarríkt gúmmelaði

Dóttir mín verður þriggja ára á morgun og við héldum uppá afmælið hennar núna um helgina. Mér finnst mjög gaman að baka og hef lengi reynt að baka sykurlausar, smjörlausar og allslausar kökur sem ekki hafa fengið sérlega góðar viðtökur. Ég hef því tekið þá stefnu að fara ákveðinn milliveg þegar kemur að bakstri og hafa að leiðarljósi að kökurnar séu næringarríkar þó svo að þær innihaldi eitthvað af þessu slæma líka.

Afmæliskakan var gulrótakaka sem er orðin algjör skyldubakstur fyrir afmæli hér. Hún inniheldur fullt fullt af næringarríkum fæðutegundum, s.s. gulrætur, valhnetur, ananas,  döðlur og kókos, en kremið inniheldur það mikið af flórsykri að maður getur varla kallað kökuna í heild sinni holla. Ég er ekkert sérlega hrifin af flórsýkri en það virðist  vera frekar erfitt að finna krem á kökur sem inniheldur engan flórsykur. Verkefni ársins er því að útfæra gott krem á gulrótaköku sem ekki inniheldur haf af flórsykri. Ef þið hafið einhverjar hugmyndir endilega sendir mér póst.

Auk þess gerði ég hnetusmjörskökur með súkkulaðibitum, heilsukókoskúlur með hamp fræjum og granólabita með aprikósum, jarðhnetum og trönuberjum. Þetta kom allt virkilega vel út og þetta gúmmilaði var allt mjög næringarríkt. Hér kemur uppskriftin að granólabitunum.

Uppskrift
passar í 20×20 kökuform

1 2/3 bolli tröllahafrar
1/2 bolli hrásykur
1/3 bolli byggflögur
1/2 tsk. salt
1/2 tsk. kanill
1 bolli þurrkaðar aprikósur niðurskornar
1 bolli þurrkuð trönuber
1 bolli blanda af jarðhnetum, sesamfræjum og hörfræjum
1/3 bolli hnetusmjör
1 tsk. vanilludropar
5 msk. kókosolía
1/4 bolli hunang

Hitið ofninn í 180 °C.

Blandið öllum innihaldsefnum vel saman í skál. Best er að nota hendurnar til að allt blandist vel saman. Komið fyrir í bökunarformi og bakið í 25-30 mínútur eða þar til granólað er farið að brúnast að ofan. Látið kólna í ísskáp og skerið í bita.

Svo var ég með fullt af ristuðum hnetum og fræjum sem komu vel út. Ég ákvað að tæma skápana mína og notaði öll fræin og hneturnar sem ég átti. Ég myndi segja að þetta hafi verið milli 4 og 5 bollar af hnetum og fræjum (blanda af  möndlum, pekanhnetum, sesamfræjum, sólblómafræjum, hörfræjum og valhnetum). Ég blandaði þeim saman í eldföstu móti og hellti um það bil hálfum bolla af maple sírópi yfir og blandaði vel saman. Síðan setti ég um eina og hálf teskeið af garam masala saman við og rúmlega hálfa teskeið af salti. Þetta ristaði ég í ofni við 150 gráður í 10-15 mínútur eða þar til allt var búið að ristast. Mikilvægt er að muna að taka þetta út á nokkurra mínútna festi og hræra vel í til að það efsta brenni ekki og það neðsta ristist líka. Þegar þetta kom út úr ofninum þá lét ég allt kólna áður en ég blandaði súkkulaðidropum saman við. Ég notaði hvíta súkkulaðidropa í kremið fyrir gulrótakökuna þannig að afgangurinn á þeim fór í hentumixið. Undir venjulegum kringumstæðum hefði ég hins vegar keypt dökkt súkkulaði því það er langsamlega hollast. Endilega prófið. Þetta er frábært heilsuhnakk.

Filed under: aprikósur, bygg, döðlur, graskersfræ, haframjöl, hörfræ, hemp fræ, hnetur, kanill, möndlur, pekanhnetur, sætindi, sesamfræ, Uppáhalds, valhnetur, Vegan

Smoothie – Pure Ebba og sætuefni

Ég er voða hrifin af pure Ebbu og hef gaman af að horfa á þættina hennar á mbl sjónvarpi. Í einu myndbrotinu hennar þá gerir hún goji sjeik með kasjúahnetum og fleira góðgæti. Ég er að sjálfsögðu búin að prófa að gera hann og ég get ekki sagt annað en að hann hafi vakið mikla lukku á mínun heimili. Dóttir mín fékk að fara með sinn í bað og drakk hann upp til agna. Mér finnst æðislegt að setja tahini í hann. Loksins finnur maður leið til að nota þetta næringarríka mauk sem ég hef hingað til einungis notað í hummus og einstaka salatdressingu.Ég hef svo aðeins þróað þennan sjeik eftir mínu höfði. Ég er rosalega hrifin af hamp fræjunum og nota þau eins mikið og ég mögulega get. Þess vegna setti ég 2 msk. af hamp fræjum í staðin fyrir kasjúahneturnar. Þetta gerði mér lífið aðeins auðveldara þar sem ekki þarf að leggja flysjuð hamp fræ í bleyti. Síðan gerði ég uppskriftina nánast alveg eins og Pure Ebba nema ég bætti 1 tsk. af macha te-i út í hann, til að gera hann enn meira ofurfæði og gefa mér smá kickstart fyrir daginn því ég átti langan dag framundan.

Mín útgáfa af sjeiknum er þá ríkur af bæði omega 3 og omega 6, en í góðum hlutföllum þökk sé hamp fræjunum. Hann inniheldur mjög mikið af andoxunarefnum bæði vegna goji berjanna og mangósins en ekki síður vegna macha te-sins. Mér finnst alltaf gott að setja smá matcha te út í sjeika sem innihalda vanillu og mangó. Eins og ég hef fjallað um áður þá er macha te hreinasta tegundin af grænu te-i sem fyrirfinnst. Matcha te kemur í fíngerðu dufti og er talið innihalda margfalt meira magn andoxunarefna en venjulegt grænt te. Ég panta mitt græna te hjá Mountain Rose Herbs en það á hefur hins vegar fengist í Te og kaffi og einhverjum heilsubúðum hér á landi.

Í þriðja skiptið sem ég gerði þennan sjeik þá setti ég líka golden berries út í hann. Þau eru súr og mjög rík af a-vítamíni. Ég er hrifin af súru þannig að mér fannst þau gera sjeiknum gott. Ég prófaði líka að setja stevíu í staðin fyrir yacon duftið en ég var ekki sérlega hrifin af því. Ég hef lítið notað stevíu en er aðeins að prófa mig áfram með hana. Mér finnst eiginlega hálfgert gervibragð af henni og svo verð ég eiginlega að viðurkenna að allt sem hljómar of gott til að vera satt er eitthvað spúkí að mínu mati. Stevía á að vera 100-200 sinnum sætari en sykur og hækka blóðsykurinn ekki neitt. Ótrúlega magnað ef að það er rétt og ef þessi jurt hefur engin önnur áhrif á líkamann til hins verra. Ég held ég haldi mig samt bara við hunangið, maple sírópið og döðlurnar í bili. Er kannski pínu íhaldsöm þegar kemur að sætuefnum en maple sírópið er í mestu uppáhaldi hjá mér vegna þess hve næringarríkt það er. Ég reyni alltaf að borða mat með það í hug að ég sé að næra líkama minn. Þettta lærði ég í Vancouver, þar sem fólk hugsar meira um að nærast en að mettast. Maple síróp og hunang eru líklega næringarríkustu sætuefnin. Mig langar að mæla sérstaklega með einu hunangi sem heitir Guardian Angel Honey og er frá fyrirtækinu Sonnentor. Þetta hunang er rosalega næringarríkt. Það inniheldur bæði bee pollen og royal jelly sem eru hvor um sig alveg sérstaklega næringarrík. Bee pollen á að innihalda öll þau næringarefni sem líkaminn þarf til að starfa eðlilega. Royal jelly er síðan efnið sem býflugnadrottningar lifa á og gerir þær sérstaklega frjósamar. Royal jelly er sérstaklega ríkt af b-vítamínum og amínósýrum. Royal jelly er talið vinna gegn fjölda sjúkdóma, m.a. krabbameini, vera sérstaklega gott við ófrjósemi og fyrirtíðarspennu. Royal jelly er bólgueyðandi og má því ætla að sá þáttur hafi einnig áhrif á fyrirbyggjandi virkni þess gegn krabbameinsmyndun.

Þessi færsla verður nú seint kölluð lífleg en ég mun bæta úr því von bráðar með færslum með uppskriftum og myndum. Þangað til, borðum hollt og brosum.

Filed under: Drykkir, goji ber, mangó, matcha grænt te, sætindi, Vegan

Krabbamein

Á hverju ári greinast yfir 12 milljónir manns í heiminum með krabbamein og yfir 7 milljónir deyja vegna sjúkdómsins. Þrátt fyrir þessar ógnvekjandi tölur er krabbamein sjúkdómur sem margir telja að hægt sé að koma í veg fyrir með heilbrigðum lífstíl og réttu mataræði. World Cancer Research Fund hefur fullyrt að þriðja hvert krabbameinstilfelli tengist beint lélegu mataræði og þá yfirleitt skorti á fæðu úr plönturíkinu. Af þessu leiðir að óhollt mataræði er orðið gífurlega alvarlegt vandamál í heiminum og er brýnt að gripið sé inn í með uppfræðslu um nauðsyn holls mataræðis og heilbrigðra lifnaðarhátta. Fjöldi rannsókna sýna fram á mátt vissra fæðutegunda til þess að vinna gegn krabbameinsfrumum í líkamanum og þannig uppbyggingu lífshættulegra meina.

Staðreyndir

Ekkert lyf eða vítamín getur komið í stað heilsusamlegs mataræðis, sem er uppfullt af næringu úr jurtaríkinu, snautt af mettaðri fitu, ríkt af fjölómettuðum omega-3 fitusýrum og þar sem trefjaríkar kornvörur eru kjölfestan í þeim kolvetnum sem borðuð eru.
Tengsl milli krabbameins og bólgu eru mikil og margar tegundir æxla virðast helst myndast í bólguvef. Ýmsir bólgusjúkdómar auka því líkurnar á krabbameini í viðkomandi líffærum.
Mikil neysla á fæðu sem inniheldur óholla fitu, sykur og rautt kjöt samfara skorti á fæðu úr jurtaríkinu veldur bólguhvetjandi ástandi í líkamanum, sem á sama tíma eykur líkurnar á myndun krabbameins.
Omega-3 fitusýrur eru bólguhemjandi á meðan omega-6 fitusýrur eru bólguhvetjandi. Því er mikilvægt að jafnvægi sé milli þessara tveggja fitusýra í líkamanum.
Flestir innbyrða u.þ.b. 25 sinnum meira af omega-6 fitusýrum en omega-3 fitusýrum. Þetta stuðlar að bólguviðbrögðum í líkamanum sem getur aukið líkurnar á krabbameini.
Enginn getur útrýmt hættunni á því að þróa með sér krabbamein. En fólk getur hins vegar minnkað líkurnar talsvert með því að taka ábyrgð á eigin heilsu og gera þær lífstílsbreytingar sem nauðsynlegar eru.

Hafa samband

Ég heiti Þórunn Steinsdóttir og er lögfræðingur og einnig mikil áhugamanneskja um matargerð, holla lifnaðarhætti og forvarnir gegn krabbameini. Ég eyði miklum tíma í matargerð og að kynna mér mikilvægi heilbrigðs mataræðis sem forvörn gegn krabbameini. Hér mun ég miðla upplýsingum um efnið og uppskriftum sem innihalda fæðutegundir sem vinna gegn krabbameini.
Endilega sendið mér tölvupóst ef upp vakna spurningar um efni síðunnar á matturmatarins@gmail.com.

Sláið inn tölvupóstfang og ýtið á "gerast áskrifandi"

Join 359 other followers

Flokkar

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 359 other followers

%d bloggers like this: