Kafli 6 í bókinni Anti Cancer, A New Way of Life heitir The Anticancer Enviroment og fjallar um umhverfisþætti sem hafa áhrif á myndun krabbameins. Kaflinn hefst á því að fjalla um mann að nafni Michael Lerner, sem á sjöunda áratugnum hætti að kenna við Yale háskóla og flutti til Kaliforníu þar sem hann opnaði miðstöð að nafni Commonweal, með það að markmiði að lækna bæði líkamlega og andlega fólk með alvarlega sjúkdóma. Svo er sagt frá því að starfsfólk Commonweal fái á hverju ári til sín aukinn fjölda ungs fólks með krabbamein og að eitthver dulin skýring sé fyrir því að tíðni krabbameins hjá ungu fólki hækki svo ört sem raun ber vitni. Tölfræðin sýnir að frá árinu 1940 hefur tíðni krabbameins aukist í öllum iðnvæddum ríkjum. Þessi þróun tók síðan augljósan kipp í kringum 1970 þar sem á árunum 1975-1994 jókst tíðni krabbameins hjá ungum konum (yngri en 45 ára) um 1,6% á hverju ári og enn meira í hjá ungum körlum, eða um 1,8% [sjá nánar heimild]. Í sumum löndum Evrópu, eins og til dæmis í Frakklandi, hefur tíðni krabbameins svo aukist um 60% á síðustu 20 árum [sjá nánar heimild]. Þetta vekur upp spurningar um það hvort við stöndum frammi fyrir krabbameinsfaraldri. Í kaflanum er því haldið fram að svo sé og að ekki sé hægt að skýla sér bak við röksemdir á borð við þær að eðlilegt sé að krabbameinstilvik aukist þegar fólk lifir lengur þar sem tölfræðin sýnir að tilvik hjá börnum og ungu fólki hafa aukist gríðarlega.
Kaflinn heldur svo áfram að fjalla um aukningu krabbameinstilvika og ber til að mynda saman tíðni krabbameins meðal kínverskra kvenna sem fluttust til San Francisco annars vegar og hins vegar kínverskra kvenna sem að bjuggu áfram í Kína. Graf á bls. 58 í bókinni sýnir svart á hvítu hve mikill munur er á þessum tveimur hópum. Þær konur sem fluttu til San Francisco voru margfalt líklegri til þess að fá krabbamein en þær sem bjuggu áfram í Kína. Af þessu (auk annarra atriða í kaflanum) er svo dregin sú ályktun að krabbamein sé sjúkdómur hins vestræna lífstíls, þ.e. mataræðis og annarra umhverfisþátta sem til staðar eru á vesturlöndum.
Í framhaldið eru dregnar fram þær breytingar sem hafa orðið á okkar umhverfi á síðastliðnum 50 árum og eru þær eftirfarandi:
1. Mikil aukning á neyslu unnins sykurs: Á bls. 60 í bókinni er að finna graf þar sem sýnt er hversu feiknarleg aukning hefur orðið á neyslu sykurs, þ.e. fór úr því að vera um 5 kg á ári í kringum árið 1830 í það að vera um 70 kg ár ári um síðustu aldamót. Í dag koma 56% af þeim hitaeiningum sem við innbirgðum úr unnum sykri (e. refined sugar), hvítu hveiti (e. bleached flour) og grænmetisolíum (e. vegetable oils). Þessar þrjár fæðutegundir innihalda engin af þeim próteinum, vítamínum, steinefnum eða omega 3 fitusýrum sem líkaminn þarf til þess að vinna á heilbrigðar hátt. Á hinn bóginn innihalda þær nákvæmlega það sem krabbamein þarf til þess að vaxa, þ.e. sykur og omega 6 fitusýrur. Næsti kafli fjallar svo nánar um það hvernig krabbamein nærist á sykri. Þar er sagt frá því að þýski líffræðingurinn og nóbelsverðlaunahafinn Otto Heinrich Warburg hafi uppgötvað að efnaskipti illkynja æxla væri að miklu leyti háð sykurneyslu (e. glucose consumption) og í framhaldið er útskýrt hvernig krabbamein er yfirleitt fundið í líkamanum með skanni (e. PET scan) sem nemur sykur í líkamanum, þ.e. leitar uppi þá líkamsparta sem neyta mests sykurs. Ef að ákveðin líkamshluti sker sig úr hvað varðar sykurneyslu er krabbamein mjög líklega skýringin. Ég ætla ekki að fara mikið nánar út í þennan hluta kaflans. Hann er virkilega athyglisverður og ég mæli eindregið með því að fólk lesi hann ef það hefur áhuga á efninu. Hann er hins vegar fræðulegur og því ekki auðvelta að bæði þýða og gera grein fyrir.
2 Miklar breytingar á ræktun og meðhöndlun dýra sem leitt hefur til breytinga á þeim mat sem við borðum. Á bls 66 hefst kafi sem fjallar um þær breytingar sem hafa orðið á næringarinnihaldi þeirrar fæðu sem við borðum. Þar er sagt frá því að áður fyrr, þegar náttúrulögmálin voru enn það sem stjórnaði fjölgun dýranna, áttu kýrnar kálfana á vorin, þegar grasið var allra grænast og næringarríkast og framleiddu einungis mjólk yfir sumarmánuðina. Græna grasið á vorin er sérstaklega ríkt af omega 3 fitusýrum og var þessi mjólk, og aðrar mjólkurafurðir hennar, því mjög rík af þessum mikilvægu fitusýrum. Aukin eftirspurn eftir mjólk og kjöti á 5. áratugnum varð þó til þess að bændur fóru að fæða dýrin á kornmeti og sojaafurðum, sem eru algjörlega snauð af omega 3 fitusýrum en eru hins vegar rík af omega 6 fitusýrum. Þessi breyting á fóðri dýranna hefur orðið til þess að jafnvægið milli omega 3 og omega 6 fitusýranna í okkur mannfólkinu hefur raskast gífurlega á síðastliðnum árum, þar sem það er beintengt við næringarinnihald dýranna, sem við jú borðum afurðir af. Þessar fitusýrur eru því nú til dags yfirleitt í miklu ójafnvægi hjá fólki, þ.e. í kringum 1/15 og allt upp í 1/40 [sjá nánar heimild]. Það er okkur mjög mikilvægt að halda sem mestu jafnvægi á þessum tveimur tegundum fitusýra þar sem mikið ójafnvægi veldur bólgumyndun í líkamanum auk þess að raska storknun á blóði og valda auknum frumuvexti. Þessir þættir eiga allir þátt í myndun krabbameins í líkamanum.
Omega 3 fitusýrur og omega 6 fitusýrur eru báðar líkamanum nauðsynlegar. Líkaminn framleiðir þær ekki sjálfur og þarf því að fá þær úr fæðunni. Omega 3 fitusýrur hafa þann eiginleika að vera bólguhamlandi á meðan omega 6 fitusýrur eru bólgumyndandi. Fræðimenn á þessu sviði telja þann faraldur krabbameins og offitu sem við upplifum nú vera tilkominn vegna þeirra breytinga sem orðið hafa á mataræði á síðastliðnum áratugum og þá sérstaklega aukinnar neyslu omega 6 fitusýra sem þeir staðfesta að sé beintengt ákveðnum tegundum krabbameins [sjá nánar bls 71 í Anti Cancer og heimild]
3 Mikil aukning á snertingu okkar við efni sem ekki voru til staðar fyrir 50 árum. Meindýraeitur er stór þáttur í þeim eiturefnum sem við komumst í snertingu við í náttúrunni. Þau efni sem við notum í dag voru í flestum tilvikum ekki til staðar fyrir árið 1930. Evrópusambandið er meginframleiðandi meindýraeiturs í heiminum og 72% af þeirri framleiðslu er til neyslu innan Evrópusambandsins.
Á bls 73 hefst kafli sem heitir Detoxifying Food eða Matur sem afeitrar og þar kemur fram að hvar sem er í heiminum séu bein tengsl milli neyslu á kjöti og mjólkurafurðum og krabbameini. Á hinn bóginn er fylgni milli mikillar grænmetis- og baunaneyslu og lágrar tíðni krabbameins. Því næst er settar fram tvær aðferðir fyrir fólk til að minnka líkurnar á krabbameini og útbreiðslu þess í líkamanum. Þær eru eftirfarandi:
1. Minnka neyslu sykurs og hvíts hveitis. Nota agave síróp í stað sykurs og borða heilhveitipasta, gróft brauð og gerlaus súrdeigsbrauð í stað brauðs með hvítu hveiti.
2. Forðast allar tegundir smjörlíkis og unninnar fitu auk dýrafitu sem rík er af omega 6. Mælt er með neyslu ólífuolíu, smjörs og osts sem er í góðu omega3/omega6 jafnvægi.
Við Íslendingar erum að mörgu leyti heppin þegar kemur þessum efnum þar sem stór hluti þess matar sem við borðum hefur verið fóðraður með grasi, en ekki korni og sojaafurðum. Íslensku lömbin fá að bíta grasið úti í náttúrunni, og gerir það þá afurð sérstaklega næringarríka, þó svo að um rautt kjöt sé að ræða. Ég vil þó ekki fullyrða nánar um nautgriparækt né um það fóður sem hænurnar fá en ég hefði virkilega gaman af að vita meira um þau mál. Endilega sendið mér tölvupóst ef þið þekkið þau mál nánar eða skrifið inn athugasemd við færsluna.
Ég mun halda áfram að fjalla um bókina Anti Cancer á næstkomandi vikum. Eins og ykkur er líklega farið að gruna þá á þessi bók stóran þátt í því að ég stofnaði þessa síðu. Það eru ekki margar bækur um þetta efni sem eru skrifaðar af fræðimönnum á borð við David Servan Schreiber, sem persónulega hefur gengið þá götu sem hann talar fyrir. Ég fékk þó póst um daginn þar sem mér var bent á bókina The China Study og í framhaldið fór ég að kynna mér hana. Ég er einstaklega þakklát þeim sem hafa haft samband við mig og bent mér á bækur eða fræðimenn á sviðinu. Ég er þó ekki enn komin með eintak af bókinni, en hún er í pöntun, og það sem ég hef lesið um hana lofar góðu. Auk þess mælir Kris Carr með henni, og hún getur ekki haft rangt fyrir sér. Meira um það síðar.
Like this:
Like Loading...
Filed under: Bækur, Anti Cancer, Commonweal, David Servan-Schreiber, Kjötneysla, Kris Carr, Michael Lerner, omega 3, omega 6, Sykurneysla, The Anti Cancer Enviroment, The China Study, Vestrænt mataræði
