Máttur matarins

Fæða sem forvörn

Gamaldags matur með hollri viðbót

Stundum fær dóttir mín að ráða. Frekar oft á sumum sviðum. Sjaldnar á öðrum. Þegar kemur að mat þá fær hún yfirleitt að ráða þegar við erum bara tvær í kotinu og oftast verður fiskur þá fyrir valinu. Ég kaupi þá yfirleitt silungsflök og við borðum þau með krydduðum sætum kartöflum. Það finnst okkur mjög gott. En það er þó ekkert betra að hennar mati en steiktur fiskur í raspi. Svo að síðast þegar við vorum tvær hér heima þá borðuðum við fisk í raspi uppá gamla mátann. Mér finnst það ágætt stundum en ég reyni þó alltaf að bæta örlítilli aukahollustu við þennan þjóðarrétt okkar. Í þetta skiptið steikti ég lauk og tómata með túrmeriki, svörtum pipar og tandoori kryddi. Þannig náði ég að bæta fullt fullt af hollustu í kvöldmatinn okkar. Túrmerik er eins og ég hef áður fjallað um algjört undrakrydd. Það var áður fyrr kallað saffran fátæka fólksins í Indlandi en er nú kallað gullnáma Indland, þar sem lækningarmáttur þess er svo gífurlega mikill og fjölbreyttur. Virka efnið í túrmeriki, kúrkúma, verður margfalt öflugra ef að túrmerik kemst í tæri við olíu og svartan pipar. Þess vegna er mælt með að elda túrmerik á sama hátt og gert er í Indlandi þegar búið er til masala. Þá er laukur og hvítlaukur steiktur fyrst upp úr olíu og kryddunum síðan blandað saman við. Því næst er tómötum yfirleitt blandað saman við og þá er komin hin hefðbundna masala sósa. Þessi steikti laukur ber því keim af hefðbundinni indverskri matargerð og ber að sama skapi lækningarmátt hennar.

Þetta kom mjög vel út og passaði vel með fiskinum. Endilega prófið.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: laukur, tómatar
Krydd og kryddjurtir: túrmerik, svartur pipar

Uppskrift
fyrir 2 svanga

1 stór laukur
6 konfekttómatar niðurskornir
1 tsk. túrmerik
½ tsk. tandoori krydd
salt og nýmalaður svartur pipar
ólífuolía eða repjuolía til steikingar

Hitið olíuna á pönnunni, bætið lauknum við og því næst kryddunum. Steikið í 3-4 mínútur við vægan hita og bætið þá tómötunum saman við. Steikið þar til tómatarnir eru orðnir mjúkir.

About these ads

Filed under: laukur, Meðlæti, svartur pipar, tómatar, túrmerik, Vegan, , , ,

Sterkt madras karrý

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Krydd: kóríander fræ, fennel fræ, chili, sinnepsfræ, svartur pipar, fenugreek fræ, túrmerik, karrýlauf

Uppskrift
gerir u.þ.b. 1/2 bolla

6 msk kóríander fræ
3 msk kúmin fræ
1 msk og 1 tsk fennel fræ
5 þurrkaðir rauðir chili
1 msk sinnepsfræ svört
2 msk svört piparkorn
2 msk fenugreek fræ
1 msk turmerik
20 þurrkuð karrýlauf

Ristið fræin á pönnu við miðlungshita í nokkrar mínútur eða þar til eldhúsið er farið að ilma vel. Hellið þá í matvinnsluvél eða kvörn auk karrýlaufanna og malið þar til allt er orðið fínt. Bætið þá túrmeriki út í og látið kólna. Geymið í loftheldum umbúðum.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: chili, fennel, fenugreek, karrýlauf, kóríander, svartur pipar, svört sinnepsfræ, túrmerik, Uppáhalds, Uppskriftir, , , , , , , ,

Tælenskt rautt karrý með tófú og ferskum aspas

Þetta er einn af mínu uppáhalds réttum. Ég geri hann ótrúlega oft vegna þess að maður er mjög fljótur að elda hann og hann er hollur og góður. Fyrir þá sem ekki eru vanir að nota tófú er vel hægt að nota kjúklingabringur í staðinn. Það er líka mjög gott, þó svo að ég kjósi tófúið frekar. Ef ekki fæst ferskur aspas er betra að sleppa honum heldur en að nota aspas í dós. Það er hins vegar vel hægt að setja eitthvað annað í staðinn, eins og blaðlauk, spergilkál eða græna papriku.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Krydd og kryddjurtir: chili, engifer, hvítlaukur, túrmerik, svartur pipar
Baunir: sojabaunir (tófú)

Uppskrift
fyrir 4
1 msk kókosolía
2 msk tælenskt rautt karrý paste
2 þurrkaðir rauðir chili brotnir í tvennt
1 pakki miðlungsþétt tófú þerrað
1/2 búnt ferskur aspas skorinn í 5 cm langa búta
1 msk fiskisósa
3 msk ferskt engifer smátt saxað
4 hvítlauksgeirar smátt saxaðir
1 tsk túrmerik
nýmalaður svartur pipar
2-3 lime lauf
1 dós kókosmjólk

Hitið olíuna á wok pönnu. Þegar olían er orðin vel heit steikið þá aspasinn í 2-3 mínútur og takið svo af pönnunni og leggið til hliðar. Bætið því næst chilii, rauðu karrýi, túrmeriki, svörtum pipar, engiferi og hvítlauk á pönnuna og steikið í um 2 mínútur. Bætið næst tófuinu á pönnuna og steikið þar til tófúið hefur brúnast á alla kanta. Bætið þá fiskisósu út í og blandið vel saman við. Bætið síðan aspas, kókosmjólk og lime laufum út í. Látið suðuna koma upp, lækkið undir og látið sjóða í 5-10 mínútur. Berið fram með hrísgrjónum.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: chili, engifer, hvítlaukur, Karrý, svartur pipar, Tófú, túrmerik, Uppáhalds, Uppskriftir, Vegan, , , , , , , , ,

Chana Masala – Kjúklingabaunaréttur frá Norður Indlandi

Þetta er vinsæll grænmetisréttur frá Indlandi og þá sérstaklega Norðurhluta Indlands.  Hann inniheldur margar tegundir af kryddum og er virkilega bragðmikill, án þess að vera of sterkur. Kjúklingabaunir, sem einnig eru kallaðar garbanzo baunir, eru próteinríkar og mjög hollar. Þær eru einnig trefjaríkar og innihalda talsvert magn af járni, b vítamínum auk annarra vítamína og steinefna.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Ávextir: sítrónu
Grænmeti: laukur, tómatar
Krydd: hvítlauk, engifer, kóríander, túrmerik, engifer, garam masala (kardimommur, negulnaglar, svartur pipar, kóríander)

Uppskrift
fyrir 4

1 msk kókosolía
2 laukar niðurskornir
2 hvítlauksgeirar marðir
1 msk malað kóríander
2 tsk malað kúmin
½ tsk malaður cayenne pipar
1 tsk malað túrmerik
6 msk niðurskornir tómatar
1 bolli vatn
4 bollar soðnar kjúklingabaunir (eða í dós)
2 tsk ristuð kúminfræ
1 msk mango krydd/amchoor (má sleppa)
2 tsk paprikukrydd
1 tsk garam masala
½ tsk salt
safi úr hálfri sítrónu
1 ferskur grænn chili pipar
2 msk ferskt engifer smátt saxað

Hitið kókosolíu á pönnu og bætið lauk út í og steikið í um 3 mínútur. Bætið þá hvítlauknum á pönnuna og steikið í aðrar 3 mínútur og hrærið vel á meðan. Lækkið hitann aðeins niður. Bætið út í kóríander, kúmin, cayenne og túrmeriki og hrærið í. Bætið tómötunum út í og steikið í 3-4 mínútur og bætið þá vatni og kjúklingabaunum út í. Bætið ristuðu kúmin fræjunum, mango kryddinu, garam masala, salti og sítrónusafa saman við og látið malla í 10 mínútur með pönnuna lokaða. Takið lokið af og bætið chili og engiferi saman við. Hrærið í og látið mallað í nokkrar mínútur, eða þar til vökvinn eru að miklu leyti gufaður upp. Berið fram með naan brauði og chutney.

Ef afgangur er af uppskriftinni er virkilega gott að nota réttinn kaldan á vefju með grænmeti, chutney og sýrðum rjóma.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: Baunir, chili, engifer, hvítlaukur, kardimommur, Karrý, Kjúklingabaunir, laukur, mangó, negulnaglar, sítrus ávextir, svartur pipar, tómatar, túrmerik, Uppskriftir, , , , , , , , , , , , , , , ,

Kjúklingur í karrý frá Sri Lanka

Í þessari uppskrift nota ég sérstakt karrý sem ég bý til sjálf. Það inniheldur frekar margar tegundir af kryddum sem eru ristuð og svo möluð. Þetta gerir það að verkum að maður fær sérstaklega gott karrý. Það er þó ekki nauðsynlegt að nota heimatilbúna karrýið. Ég mæli þó eindregið með því. Það er vel hægt að nota karrý eins og Hot Madras Curry frá Rajah eða þess vegna Mild Madras Curry frá Rajah. Þetta eru indversk karrý og gefa þau því aðeins annað bragð. Ég myndi þó mæla með því að bæta smá cayenne pipar út í ef notað er milt eða venjulegt karrý frá Pottagaldri, svona eins og 1/4-1/2 tsk, allt eftir smekk. Ég setti sjálf 1/4 tsk af cayenne pipar út í uppskriftina með heimatilbúna karrýinu, þannig að ef að fólk er mikið fyrir sterkan mat þá er það mjög gott. Annars er þetta frekar léttur karrý réttur sem auðvelt er að leika sér með útfærslur á.

Uppskriftina að karrýinu er að finna hér.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: Laukur, tómatar
Ávextir: Epli
Krydd: Chili, ferskt kóríander, hvítlaukur, túrmerik, sinnep, fennel, fenugreek fræ, kardimommur, negulnaglar, kanill, svartur pipar.

Uppskrift
Fyrir 4
2 msk ólífuolía
1 rauðlaukur
3 hvítlauksrif
2 tómatar
½ bolli ferskt kóríander
1 tsk grófkorna Dijon sinnep
1 gult epli
1 msk kókosolía
Nokkur fenugreek fræ (má sleppa)
1 msk og 1 tsk heimatilbúið karrý frá Sri Lanka
1/2 bolli sjóðandi vatn
1 tsk salt eða eftir spekk
Nýmalað salt og pipar
8-9 kjúklingaleggir eða heill kjúklingur í bitum

Setjið ólífuolíu, rauðlauk, tómata, kóríander og hvítlauk í matvinnsluvél og maukið vel. Skolið kjúklinginn undir köldu vatni og skerið frá sem mesta húð og fitu. Setjið kjúklinginn í skál og kryddið með maldon salti og svörtum pipar. Hellið blöndunni úr matvinnsluvélinni yfir kjúklinginn og hrærið saman við. Bætið grófkorna sinnepinu út í og hrærið vel. Setjið plastfilmu yfir og látið standa í að minnsta kosti tvær klukkustundir.

Setjið karrýið í skál og hellið sjóðandi vatni út og hrærið saman við. Hitið því næst kókosolíu og nokkur fenugreek fræ í potti þar til olían er orðin vel heit. Bætið þá karrývökvanum út í pottinn, lækkið undir, og steikið þar til karrýið er orðið vel þykkt á pönnunni. Bætið þá kjúklingnum ásamt marineringunni út í og hrærið vel.

Setjið þá saltið út í og hrærið saman við. Hækkið aftur undir. Bætið 2 og 1/2 bolla af vatni út og látið suðu koma upp. Sjóðið í 30-40 mínútur. Þegar 10-15 mínútur eru eftir af suðutímanum er eplunum bætt út í og þau soðin með afganginn af tímanum.

Hentar vel með hrísgrjónum og léttu salati.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: chili, epli, fennel, fenugreek, hvítlaukur, kanill, kardimommur, Karrý, kóríander, laukur, negulnaglar, sinnep, svartur pipar, tómatar, túrmerik, Uppskriftir, , , , , , , , , , , , ,

Bragðmikið pastasalat með eplum og sólþurrkuðum tómötum

Þetta salat er eitthvað alveg nýtt fyrir mér, spagetti, epli, sólþurrkaðir tómatar, maís og laukur í grunninn og svo hellt yfir það sósu sem hljómar ansi furðulega en passar einhvern vegin fullkomlega með eplunum og lauknum. Það er alltaf svo gaman þegar maður lærir að blanda eitthverju nýju saman í matargerðinni.

Þetta salat er tilvalið sem hádegismatur eða léttur kvöldverður. Þó svo að það sé spagetti í salatinu þá gera eplin og maísinn það frekar létt og brakandi.

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Ávextir: epli, límóna
Grænmeti: maís, laukur, tómatar,
Krydd: hvítlaukur, sinnep, ferskt kóríander, svartur pipar

Uppskrift
Fyrir 4-6
450 gr spagetti
2 tsk ólífuolía
8 stk sólþurrkaðir tómatar skornir í litla bita
350 gr maís
3 græn epli niðurskorið
1 rauðlaukur smátt skorinn
2 msk ferskt kóríander smátt saxað
Nýmalað salt og pipar

Sósan:
1/4 bolli majones
1/4 bolli sýrður rjómi
2 msk grófkorna dijon sinnep
2 msk safi úr límónu
1 og 1/4 tsk chili krydd
1 og 1/4 tsk malað cumin krydd

Sjóðið spagettíið í samræmi við leiðbeiningar á pakka. Skolið spagettíið með köldu vatni þegar búið er að sjóða það svo það haldið ekki áfram að eldast. Færið í salatskál.

Blandið saman innihaldefnum í sósuna og geymið í ísskáp þar til salatið er tilbúið.

Hellið ólífuolíunni yfir pastað og blandið saman við. Bætið sólþurrkuðu tómötunum, maísnum, eplunum, lauknum og kóríanderinu saman við og blandið vel. Saltið og piprið eftir smekk. Hellið sósunni yfir í smá skömmtum og blandið saman við. Skreytið með fersku kóríander og berið fram.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: epli, hvítlaukur, kóríander, laukur, maís, Pasta, Salöt, sítrus ávextir, sinnep, svartur pipar, tómatar, Uppskriftir, , , , , , , , ,

Hummus

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Ávextir: sítróna
Krydd: cayenne pipar, hvítlaukur, svartur pipar, sesam fræ

Uppskrift
Gerir um 3 bolla

2 1/2 bolli kjúklingabaunir
1/3 bolli nýkreistur sítrónusafi
1/4 bolli tahini
2 hvítlauksgeirar
1-2 msk ólífuolía
1/2 tsk malað cumin
1/2 tsk cayenne pipar
smá malaður svartur pipar
1 tsk salt
1/3 bolli vatn

Setjið allt nema kjúklingabaunirnar í mixer/matvinnsluvél (líka fínt að nota töfrasprota) og blandið vel saman. Bætið svo kjúklingabaununum út í og blandið þar til þær hafa maukast algjörlega. Bætið örlítið meira vatni útí ef þið viljið nota hummusinn sem ídýfu, annars er gott að hafa hann þykkan ofan á brauð.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: Ídýfur, chili, Hummus, hvítlaukur, sesamfræ, svartur pipar, Uppskriftir, , , , , ,

Kjúklingaréttur með ólífum, fetaosti og tómötum

Uppskriftin inniheldur eftirfarandi krabbameinshamlandi fæðutegundir:
Grænmeti: laukur, tómatar,
Krydd: hvítlaukur, ferskt kóríander, rósmarín, svartur pipar
Kornmeti: hveiti

Uppskrift
fyrir 4

4 kjúklinabringur skornar í munnbita
1/2 bolli hveiti
1 teskeið paprikukrydd
1 teskeið ítölsk kryddblanda
1/4 bolli ólífuolía (ekki extra virgin)
1 laukur smátt skorinn
2 hvítlauksgeirar marðir
1 og 1/2 bolli mjólk
3 tómatar
200 gr. fetaostur (í vatni) þerraður
1/2 bolli ólífur niðurskornar
(helst grænar og kalamata)
Ferskt kóríander saxað
Salt og pipar eftir smekk

Veltið kjúklingnum upp úr hveiti og steikið á pönnu upp úr helmingnum af olíunni. Geymið afganginn af hveitinu. Steikið kjúklinginn þar til hann er orðinn ljósbrúnn. Takið hann af pönnunni og leggið til hliðar. Hellið afgangnum af olíunni á pönnuna og steikið laukinn og hvítlaukinn þar til hann hefur mýkst, í 2-3 mínútur. Bætið paprikukryddi, ítölsku kryddblöndunni og 2 tsk af hveiti á pönnuna og hrærið saman við og steikið í um 2 mínútur. Bætið mjólkinni út í og látið suðu koma upp. Bætið kjúklingnum í og látið malla í 8-10 mínútur eða þar til kjúklingur er eldaður í gegn og sósan er orðin þykk. Hrærið reglulega í. Bætið tómötunum og feta ostinum saman við og eldið í um mínútu í til viðbótar. Saltið og piprið eftir smekk. Stráið niðurskornum ólífum og fersku kóríander yfir réttinn. Berið fram með hrísgrjónum og salati.

Add to DeliciousAdd to DiggAdd to FaceBookAdd to Google BookmarkAdd to Twitter

Filed under: hvítlaukur, Kjúklingur, korn, laukur, rósmarín, tómatar, Uppskriftir, , , , , , , ,

Krabbamein

Á hverju ári greinast yfir 12 milljónir manns í heiminum með krabbamein og yfir 7 milljónir deyja vegna sjúkdómsins. Þrátt fyrir þessar ógnvekjandi tölur er krabbamein sjúkdómur sem margir telja að hægt sé að koma í veg fyrir með heilbrigðum lífstíl og réttu mataræði. World Cancer Research Fund hefur fullyrt að þriðja hvert krabbameinstilfelli tengist beint lélegu mataræði og þá yfirleitt skorti á fæðu úr plönturíkinu. Af þessu leiðir að óhollt mataræði er orðið gífurlega alvarlegt vandamál í heiminum og er brýnt að gripið sé inn í með uppfræðslu um nauðsyn holls mataræðis og heilbrigðra lifnaðarhátta. Fjöldi rannsókna sýna fram á mátt vissra fæðutegunda til þess að vinna gegn krabbameinsfrumum í líkamanum og þannig uppbyggingu lífshættulegra meina.

Staðreyndir

Ekkert lyf eða vítamín getur komið í stað heilsusamlegs mataræðis, sem er uppfullt af næringu úr jurtaríkinu, snautt af mettaðri fitu, ríkt af fjölómettuðum omega-3 fitusýrum og þar sem trefjaríkar kornvörur eru kjölfestan í þeim kolvetnum sem borðuð eru.
Tengsl milli krabbameins og bólgu eru mikil og margar tegundir æxla virðast helst myndast í bólguvef. Ýmsir bólgusjúkdómar auka því líkurnar á krabbameini í viðkomandi líffærum.
Mikil neysla á fæðu sem inniheldur óholla fitu, sykur og rautt kjöt samfara skorti á fæðu úr jurtaríkinu veldur bólguhvetjandi ástandi í líkamanum, sem á sama tíma eykur líkurnar á myndun krabbameins.
Omega-3 fitusýrur eru bólguhemjandi á meðan omega-6 fitusýrur eru bólguhvetjandi. Því er mikilvægt að jafnvægi sé milli þessara tveggja fitusýra í líkamanum.
Flestir innbyrða u.þ.b. 25 sinnum meira af omega-6 fitusýrum en omega-3 fitusýrum. Þetta stuðlar að bólguviðbrögðum í líkamanum sem getur aukið líkurnar á krabbameini.
Enginn getur útrýmt hættunni á því að þróa með sér krabbamein. En fólk getur hins vegar minnkað líkurnar talsvert með því að taka ábyrgð á eigin heilsu og gera þær lífstílsbreytingar sem nauðsynlegar eru.

Hafa samband

Ég heiti Þórunn Steinsdóttir og er lögfræðingur og einnig mikil áhugamanneskja um matargerð, holla lifnaðarhætti og forvarnir gegn krabbameini. Ég eyði miklum tíma í matargerð og að kynna mér mikilvægi heilbrigðs mataræðis sem forvörn gegn krabbameini. Hér mun ég miðla upplýsingum um efnið og uppskriftum sem innihalda fæðutegundir sem vinna gegn krabbameini.
Endilega sendið mér tölvupóst ef upp vakna spurningar um efni síðunnar á matturmatarins@gmail.com.

Sláið inn tölvupóstfang og ýtið á "gerast áskrifandi"

Join 366 other followers

Flokkar

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 366 other followers

%d bloggers like this: